Son dakika… 12. Yargı Paketi neleri kapsıyor? AK Parti ayrıntıları açıkladı

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Yargılamaların makul müddette tamamlanmasını, adalet hizmetlerinin hızlandırılmasını ve yargıya olan inancın artırılmasını amaçlayan teklif, duruşma süreçlerinden idari yargıya, elektronik duruşma uygulamalarından icra takiplerine kadar birçok alanda önemli değişiklikler içeriyor.

AK Parti Küme Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu ayrıntıları şöyle açıkladı; 

“Yargının verimli, süratli ve aktif bir halde işlemesine dönük olarak hazırlanan bu kanun teklifi, yargılamaların makul müddette tamamlanmasını, adalet hizmetlerinin hızlandırılmasını, yargıya olan inanç ve memnuniyetin en üst düzeye çıkarılmasını hedefleyen kapsamlı bir çalışmanın eseri olarak karşımızdadır. İsterseniz şimdi bütün bu düzenlemeleri içeren kanun teklifimizin maddelerini daima birlikte ele alalım.

Bu noktada bilhassa yargının verimli, süratli ve aktif bir halde işlemesine yönelik duruşma müddetlerinin üç ayla sonlandırılması, idari yargıda tek yargıçla verilen kararların daha geniş bir çerçevede kıymetlendirilerek yargı süreçlerinin hızlandırılması ve e-Duruşma imkânıyla SEGBİS üzerinden avukatların ön inceleme duruşmalarına ses ve imaj nakli yoluyla katılabilmesi üzere konular teklifimizde yer almaktadır. Bunların daha ayrıntılı açıklamalarını da inşallah sizlerle paylaşacağız.

DEVLET ALEYHİNE AÇILAN ALACAKLARDA YENİ DÜZENLEME

Kanun teklifimizle getirdiğimiz en kıymetli yeniliklerden biri, kamu kaynaklarının verimli kullanılması ve icra dairelerinin gereksiz yere meşgul edilmesinin önlenmesidir. Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve birinci derece mahkemelerince yönetim aleyhine hükmedilen para alacakları, vekâlet fiyatları ve yargılama masrafları için direkt icra takibi yapılması periyodunu sona erdiriyoruz. Vatandaşlarımızın alacaklarına daha zahmetsiz formda kavuşabilmeleri hedefiyle icra takibi başlatılmadan evvel yönetime yazılı müracaat yapılmasını ve hesap numarasının bildirilmesini mecburî hâle getiriyoruz. Böylelikle devletimizin üzerindeki gereksiz mali külfetler ortadan kaldırılırken vatandaşlarımızın alacaklarını çok daha süratli tahsil edebilmelerine imkân sağlıyoruz. Yönetime tanınan bir aylık müddet içerisinde ödeme yapılmadığı takdirde cebri icra yoluna gidilebilmesi imkânı da devam edecek.

MİRASÇILARA ÖNCELİKLİ SATIŞ HAKKI GELİYOR

Ortaklığın giderilmesi ve mirasçılar arası öncelikli satış konusunda da değerli bir düzenlemeye milletvekili arkadaşlarımız imza atıyor. Mülkiyet hakkını ve ailevi bağları korumak emeliyle paydaşlığın satış suretiyle giderilmesi davalarında uygulamada yaşanan suistimalleri ortadan kaldırıyoruz. Miras yoluyla intikal eden taşınmazların satışında birinci açık artırmanın sırf malik olan mirasçılar arasında yapılmasını karar altına alıyoruz. Böylelikle aile yadigârı malların, taşınmazın muhammen bedelinin yüzde yüzü üzerinden öncelikle mirasçılar arasında kalmasına imkân sağlamış oluyoruz.

NOTERLİK SÜREÇLERİNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM

Değerli basın mensupları, bürokrasiyi azaltmak ve dijitalleşmenin imkânlarından yargı alanında da en üst seviyede yararlanmak gayesiyle noterlik süreçlerinde değerli bir kolaylık sağlıyoruz. Noterlik evrak ve defterlerinin asıllarının mahkeme yahut başsavcılıklar tarafından talep edilmesi hâlinde, noterlerin aslına uygun örneğini kendi nezdinde saklayarak aslını ilgili mercilere göndermesine imkân tanıyoruz. Onaylı örnek talep edildiğinde ise evrakın elektronik ortamda taranarak inançlı elektronik imza ile saniyeler içerisinde ilgili mercilere ulaştırılmasını düzenliyoruz. Bu süreçlerden rastgele bir vergi, harç yahut bedelli kâğıt fiyatı alınmayacak. Böylelikle taraflar mali yükten kurtulurken süreçler hızlanacak ve yargının daha kısa müddette sonuçlanmasına katkı sağlanacak.

İDARİ YARGIDA TEK HÂKİM PERİYODUNUN KAPSAMI GENİŞLİYOR

Aynı vakitte idari yargıda yargılamaların gecikmemesi ve mahkemelerin iş yükünün hafifletilmesi maksadıyla kıymetli bir adım atıyoruz. Yönetim mahkemelerinde tek hâkim tarafından çözümlenecek davaların kapsamını genişletiyoruz. 2026 yılı için konusu 486 bin Türk lirasını geçmeyen iptal ve tam yargı davaları ile öğrenciler ve kamu görevlilerine ait makul uyuşmazlıklar artık tek hâkim tarafından hızla karara bağlanacaktır.

HAK ARAMA HÜRRİYETİNİ GÜÇLENDİREN DÜZENLEME

Bir öbür düzenlemeyle hak arama hürriyetini güçlendirmek hedefiyle idari yargıda değerli bir değişikliğe gidiyoruz. Evrakların yoldan kaynaklanan sebeplerle mahkemeler arasında gidip gelmesi sonucu davaların uzaması problemini çözmek için yeni bir düzenleme getiriyoruz. Bölge yönetim mahkemelerine, birinci derece mahkemelerinin kararlarının sonucu hukuka uygun ise sırf münasebet yanılgısı sebebiyle kararı kaldırmak yerine gerekçeyi düzelterek uyuşmazlığı süratli biçimde sonuçlandırma imkânı tanıyoruz. Ayrıyeten bölge yönetim mahkemelerinin birinci defa temelden verdiği kararlara karşı Danıştay’da temyiz yolunu açık ve net halde yine düzenleyerek vatandaşlarımızın hak arama teminatını müdafaaya devam ediyoruz.

ADLİ TIP KURUMU’NUN BİLİMSEL KAPASİTESİ GÜÇLENECEK

Değerli arkadaşlar, İsimli Tıp Kurumuna ait de bir düzenlememiz bulunuyor. Bu düzenlemeyle kurumun bilimsel ve idari kapasitesini bellilik unsuru doğrultusunda güçlendiriyoruz. İhtisas kurulu lider ve üyeliklerine atanabilmek için tıp yahut diş hekimliğinde uzmanlık ya da alanında doktora derecesi kuralını kanunla açık bir biçimde düzenliyoruz. Ayrıyeten küme başkanlıkları ve ihtisas kurulu başkanlıkları için misyon müddetlerinin dört yıl ile sonlandırıldığını da karar altına alıyoruz.

Gerçekten değerli bir ilkeyi de bu bahiste yasal düzenleme ile hayata geçiriyoruz. Hâkimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği tüzel bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan mevzularda ekspere başvurulmasını açıkça disiplin yaptırımına bağlıyoruz. Tüzel nitelendirme yetkisi münhasıran hâkim ve savcılara ilişkin olduğu için uzmanlık kurumunun yalnızca teknik ve özel uzmanlık gerektiren alanlarla hudutlu kalması gerektiğini karar altına alıyoruz. Böylelikle hâkim ve savcılarımız tarafından hukuk bilgisiyle süratli bir formda sonuçlandırılması gereken davaların uzmana gönderilmek suretiyle uzamasının önüne geçiyoruz. İlgili düzenlemelerle hâkim ve savcılarımızın bu bahisteki hassasiyetini de yasal bir temele bağlıyoruz.

Değerli arkadaşlar, bilhassa kısıtlılarla ilgili değerli bir düzenlemeyi de bu teklifimizle Şanlı Meclis’in takdirine sunacağız. Vesayet altındaki kısıtlı vatandaşlarımıza ilişkin taşınır ve taşınmaz malların tam bir rekabet ortamında ve en yüksek bedelden satılabilmesi için UYAP Entegre Elektronik Satış Portalı üzerinden satış yapılabilmesine imkân getiriyoruz. Böylelikle vesayet altında bulunan vatandaşlarımızın menkul ve gayrimenkul mallarının ülke genelinde en yüksek kıymetten satılması mümkün olacak. Bu sayede kısıtlı vatandaşlarımızın hak ve hukukunu en üst seviyede müdafaa altına almış olacağız.

Bir öteki düzenlememiz ise dijital ve moleküler genetik incelemeler ile bunların saklanma ve imha süreçlerine ilişkindir. Anayasa Mahkemesi kararları doğrultusunda temel hak ve özgürlükleri, ferdî bilgilerin korunmasını temel alan adımlar atıyoruz. Ceza muhakemesinde moleküler genetik inceleme sonuçlarının ve bilgisayarlarda yapılan arama ve el koyma süreçleri sonucunda elde edilen dijital bilgilerin saklanması, imhası ve sonlandırılmasına ait tarzları bellilik unsuru doğrultusunda yasal garantiye kavuşturuyoruz.

Değerli basın mensupları, bedelli vatandaşlarımız. Hukuk yargılamasında hak arama hürriyetini güçlendiren bir öbür kıymetli düzenleme ise Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı çerçevesinde yaptığımız değişikliktir. İstinaf mahkemelerince birinci derece mahkemesi kararı kaldırılarak tekrar temel hakkında karar kurulması hâlinde, bu kararın mali hududun üzerinde olması kaidesiyle temyiz yolunu açık hâle getiriyoruz. Böylece vatandaşlarımızın üst mahkeme tarafından birinci kere tesis edilen kararın denetlenmesini talep etme hakkını garanti altına alıyor, yargısal kontrol düzeneğini daha adaletli ve öngörülebilir bir düzeye taşıyoruz.

Ayrıca yargılama süreçlerinin gereğinden fazla uzamasını engellemek ve yordam iktisadını en üst seviyede gözetmek gayesiyle Yargıtay’ın bozma yetkisine ait de yeni bir düzenleme getiriyoruz. Buna nazaran birinci derece mahkemelerinin verdiği kararlar sırf misyonsuzluk yahut yetkisizlik gerekçesiyle Yargıtay tarafından bozulamayacak. İstinaf kademesinde aslında titizlikle denetlenen bu usuli konuların temyiz etabında davanın temeline girilmesini geciktirmesinin ve belgelerin mahkemeler arasında gidip gelerek sürüncemede kalmasının önüne geçiyoruz. Bu sayede davaların makul müddette sonuçlanmasını sağlayarak adaletin gecikmeksizin tecelli etmesi ülkümüze bir adım daha yaklaşıyoruz.

Bir öteki kıymetli düzenleme ise uygulamada uzun müddettir tartışmalara sebep olan bilinmeyen alacak davasına ilişkindir. Bu uygulamayı yürürlükten kaldırıyoruz. Bunun yerine kısmi dava açan vatandaşlarımıza, ıslah hakkını kullanmaksızın ve argümanın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın, tahkikatın sonuna kadar alacağın kalan kısmını talep etme hakkı getiriyoruz. Ayrıyeten artırılan bu kısım yönünden zamanaşımının da davanın açıldığı tarihten itibaren kesilmiş sayılacağını karar altına alıyoruz.

Değerli arkadaşlar, sözlerimin başında da söz ettiğim üzere bilhassa yazılı yargılama yoluna tabi davalarda duruşmalar arasındaki mühletin kural olarak üç aydan fazla olamayacağını düzenliyoruz. Ses ve imaj nakli yoluyla duruşmalara iştirakin kapsamını genişletiyor, ön inceleme duruşmalarının da ses ve manzara transferi suretiyle gerçekleştirilebilmesini teklif ediyoruz. Birleştirme kararlarına karşı ise temel karar beklenmeksizin müstakilen istinaf yoluna başvurulabilmesinin önünü açarak tarz iktisadını güçlendiriyoruz.

Evet, 29 madde ve bir süreksiz madde olmak üzere toplam 30 maddeden oluşan bu kanun teklifimiz hakkında kısa bir bilgilendirmede bulundum. Takdir edersiniz ki teklif çok sayıda başlık ve düzenleme içermektedir. Kanun teklifimizin başlığında da tabir edildiği üzere, yargının faal ve verimli işlemesine yönelik birtakım kanunlarda değişiklik yapılmasını öngören bu düzenlemeler, muhakkak başlıklar altında toplanarak yargının daha aktif, verimli ve süratli işlemesine katkı sağlamayı amaçlayan kapsamlı bir paket niteliği taşımaktadır.”